اخبارفرهنگ

در نشست انجمن مفاخر؛ گفتمان زبان و گویش گیلکی امروز در رشت آسیب شناسی شد

گیل‌مهر-الهام کیانپور
جلسه‌‌ی هم‌اندیشی انجمن مفاخر گیلان، صبح روز یکشنبه ۱۵ اردیبهشت‌ ماه با موضوع آسیب شناسی زبان و گویش گیلکی امروز با حضور اعضا و میهمانان در دفتر این انجمن در مجتمع خاتم الانبیاء رشت برگزار شد.
دکتر ابراهیم صفری، رئیس انجمن مفاخر، ضمن خیرمقدم به مدعوین، به ضرورت برگزاری جلسات هم‌اندیشی، در راستای بالابردن سطح کیفی جلسات اشاره نمود.
محسن آریاپاد،شاعر و منتقد گیلانی، موضوع هم‌اندیشی را در این جلسه،« آسیب‌شناسی زبان گیلکی» اعلام کرد و گفت: امروزه باید به همه‌ی مسائل علمی با دید آسیب‌شناسی رفتاری نگریست و این شامل حال زبان گیلکی نیز می‌شود.‌ زبان گیلکیِ ما، فعلا به دلیل آسیب‌های زیادی که دیده است، نمی‌تواند زبانِ سخنرانی‌های علمی باشد.


وی با بیان آن‌که این گفتمان‌ها و هم‌اندیشی‌ها پیرامون زبان و آسیب‌شناسی آن، از هر همایشی موثر‌تر خواهد بود گفت: ما باید به دنبال پاسخی برای این سوال کلیدی باشیم که چه روش‌هایی برای حفظ زبان گیلکی و نیز ایجاد علاقمندی در جوانان به این زبان وجود دارد؟ و چگونه می‌توان در رسانا کردن این امر در جامعه پرداخت؟
آریاپاد در ادامه گفت: زبان‌شناسان، زبان گیلکی را زیرمجموعه‌ی زبان فارسی نمی‌دانند، بلکه گیلکی مانند فارسی شاخه‌ای از زبان‌های ایرانی است.
در ادامه، ابراهیم شکری شاعر گیلانی با بیان آن‌که «لهجه»، شیوه‌ی بیان خاص یک قوم است، گفت: «گویش»، اسم مصدر از گفتن است و این کلمه را اولین بار دکتر صادقی کیا در سال ۱۳۲۶ خورشیدی مطرح نمود و به دنبال آن واژه‌‌ای چون: «گویشور» برای کسانی که از آن گویش استفاده می‌کنند را نیز به کار گرفت.
وی با اشاره به این مهم که امروزه جغرافیای گویشورانِ گیلکی کمتر از گذشته است، افزود: این نیز جزو مواردی است که نیاز به آسیب‌شناسی دارد.
ابراهیم صفری نیز با بیان آن‌که زبان انسان به صورت یک پیوستار زمان و مکان همواره در حال تغییر است، گفت: از گذشته تا حال، زبان گیلکی دستخوش تغییراتی بوده و هر زبان پویایی، دستخوش تغییر و تحول است. زبان نیز همراه با تکنولوژی، پیشرفت می‌کند و تغییرات آن ناگزیر است. اگر فرزندانِ ما امروزه گیلکی را آمیخته با فارسی و یا لاتین صحبت می‌کنند، نشان از پذیرش زبان گیلکی دارد.
مهندس روبرت واهانیان، معمار و‌گیلان‌شناس نیز در ادامه گفت: گیلکی هیچ‌گاه زبان نیست، چون خطش فارسی است، همانگونه که خط فارسی نشأت گرفته از عربی است، زبان فارسی، ضامن اتحاد ماست و نباید به انزوا کشیده شود. گویش گیلکی باید در کنار زبان فارسی حفظ شود. فرهنگ گیلکی اعم از: خوراک، پوشاک، آداب و رسوم، موسیقی و ‌خلاصه تمام جزئیات این فرهنگ، نیاز به پژوهش دارد. وی با طرح این سوال که بیه‌پس(غرب گیلان) از چه زمانی شروع به صحبت به گیلکی نمود،گفت: جا دارد روی زمان تولد گویش گیلکی و تاثیر گویش‌ها بر هم و مباحثی چون این کار و پژوهش نمود.
آریاپاد در پایان گفت: ما امروزه نیاز به یک فرهنگ تطبیقی داریم، فرهنگی که به بسیاری از سوالات ما در این حوزه پاسخ دهد.
در این جلسه، دیگر مدعوین نیز، پیشنهادات و راهکارهای خود را ارائه و‌ پیرامون آن صحبت نمودند و قرار بر این شد تا ادامه‌ی این بحث در جلسه‌ی هم‌اندیشی بعدی دنبال شود.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *