اخبارگردشگری

روزی که شهر گلسار در رشت زاده شد

جایزه ای که به آسایشگاه معلولین اعطا گشت

گیل مهر- مائده اسفندمز
۴۶سال پیش در چنین روزی(۱۸تیر ۱۳۵۱) کلنگ شهرک گلسار به عنوان نخستین و وسیعترین طرح شهرک سازی گیلان در رشت به زمین  شد. شهرکی که آوازه ساخت آن به همه ایران رسید.

زندگی شهرنشینی که با سرعت غیرقابل انکار، توأم است و سبب شده  بسیاری از داشته ها نیز به فراموشی سپرده شود. این روزها همه شهروندان تمامی تلاش خود را به تامین مایحتاج ضروری خود برای گذران زندگی صرف می کنند. اگرچه نمی توان از کنار چنین تلاش مستمری به راحتی گذشت اما هنوز داشته هایی در گوشه و کنار شهرها هستند که می توان به آن ها بالید و معنای زندگی را بیش از تامین اقتصاد خانواده گسترش داد. یکی از این داشته ها تاریخ شهر و گذر زمان بر چهره آن است. با وجود اینکه رشت از دیرباز به مهد فرهنگ و تمدن مشهور بوده و نخستین کتابخانه ملی کشور در رشت احداث شده و اولین اجراهای تئاتر در این شهر به روی صحنه رفته و این اولین ها مایه افتخار هر شهروند رشتی است، اما بخش دیگری از کالبد شهر نیز که هنوز هم پابرجاست یکی دیگر از داشته های رشت و گیلان محسوب می شود و  می توان با افتخار به آن بالید.
۴۶ سال پیش در ۱۸ تیرماه سال ۱۳۵۱ کلنگ نخستین و وسیعترین طرح شهرک سازی گیلان در رشت به زمین زده شد. شهرک گلسار. این شهرک که امروز در قلب شهر رشت قرار دارد، به عنوان منطقه ای که سیمای بصری مناسبی از لحاظ شهرسازی دارد با درختان بلند و سرسبز خود همزمان با ۱۸ تیرماه، ۴۶ ساله شده و یک سال دیگر بر عمر آن افزوده شده است. اگرچه بسیاری از ساکنان جوان آن امروز از عمر و قدمت آن و طرحی که ۴۳ سال پیش برای ساخت این شهرک طراحی شد اطلاع ندارند، اما رابرت واهانیان که کارشناس ارشد معماری است و در امر پژوهش تاریخ رشت به تحقیق و پژوهش مشغول است، از اهمیت ساخت شهرک گلسار اطلاعات فراوانی در دست دارد.
وی به شهرت ساخت شهرک گلسار اشاره و بیان می کند: در سال ۵۱ مهندسان خبره که در ساخت و ساز و طراحی مشهور باشند به تعداد کمی در سطح کشور فعال بودند و هر جا که طرح بزرگ شهرک سازی و یا پروژه های عظیم معماری در دست گرفته می شد، سر و صدای آن به همه جای کشور می رسید و شهرک گلسار نیز یکی از آن طرح هاست.
به گفته واهانیان شهرک گلسار توسط دکتر علی آبادی و تیم معماری آن طراحی شد.  طراحان و معمارانی که شاهین شهر اصفهان را نیز در آن زمان در دست ساخت داشتند.


اهمیت آغاز ساخت شهرک برای مردم رشت و استان گیلان نیز قابل توجه بوده است به طوری که در دو روزنامه آغاز این طرح به طور مفصل برای شهروندان تفسیر و توضیح داده شده است. مراسم آغاز کلنگ زنی که با حضور عون جزایری استاندار وقت و اسد الله رشیدیان سرمایه گذار ساخت شهرک و از سرمایه گذاران مطرح آن زمان کشور و همینطور دکتر علی آبادی و سازندگان شهرک برگزار شد، در دو روزنامه «طالب حق» و «طلوع اسلام» به چاپ رسید. این دو روزنامه علاوه بر اهمیت ساخت این شهرک بر تغییر سیمای شهر با احداث این شهرک نیز پرداخته و ساخت آن را برای شهر و شهروندان مایه افتخار و خوشحالی دانسته اند.
شهرک گلسار که وسعت آن یک میلیون و ۷۰۰ هزار مترمربع ثبت شده برای سکونت ۱۵ هزار نفر طراحی شده بود. در این شهرک که به سه مرکز تقسیم می شد، برای جمعیتی ۱۵ هزارنفری از شهروندان، ۱ هزار و ۵۰۰ خانه تک ویلایی و ۱ هزار و ۷۰۰ آپارتمان ساخته شد که به مرور زمان به مردم فروخته می شد.
البته علاوه بر واحدهای مسکونی، در طرح شهرک، مسجد گلسار که تا به امروز پابرجاست به همراه درمانگاه، دبیرستان دخترانه و پسرانه و فروشگاه هایی که مایحتاج ساکنین شهرک را تامین کنند، نیز دیده شده بود. البته بنا بر توضیحاتی که واهانیان می دهد مسجد گلسار همزمان با ساخت شهرک نوسازی شد و به دستور سرمایه گذار شهرک (رشیدیان) در احداث آن و کاشی کاری های مسجد از اساتید برجسته اصفهانی استفاده شد.
علاوه بر این در طرح شهرک، عرض خیابان ها ۴۵ متری در نظر گرفته شد و فضای سبز با درختان سر به فلک کشیده در اطراف خیابان جزئی از طرح شهرک بوده است.
اما از ابتدا شهرک گلسار به این نام نبود. در واقع در ۱۸ تیر که کلنگ ساخت شهرک با حضور مسئولین وقت استانی و شهری به زمین زده شد، این شهرک با نام شهرک «بوسار» ثبت شده است اما در شهریور ماه همان سال پس از اعلام فراخوانی عمومی و اخذ پیشنهادات عموم مردم شهرک به نام شهرک گلسار تغییر نام یافت.
واهانیان از اسنادی که در مسیر پژوهش تاریخ رشت جمع آوری و مطالعه کرده روخوانی می کند و درباره تغییر نام شهرک می گوید: بنا بر آنچه که در شماره یومیه روزنامه بازار در تاریخ ۱۹ ام شهریور ماه سال ۵۱ منتشر شده، همزمان با سالروز بعثت پیامبر اکرم (ص) در ۱۵ ام شهریور ماه، نام گلسار جایگزین شهرک بوسار شد.

وی می افزاید: آنچه که جالب توجه است این است که انتخاب این نام بنا بر اجماع هیات داوران بوده و جالبتر اینکه شخصی که نام گلسار را برای شهرک پیشنهاد داده بود تقاضا داشته نامش مکتوم بماند و همچنین از گرفتن جایزه تعیین شده امتناع کرده و از هیات داوران خواسته که جایزه وی به آسایشگاه معلولین رشت اختصاص یابد.
واهانیان به اهمیت کنونی شهرک گلسار برای شهرداری رشت نیز اشاره می کند و می گوید: هم اکنون بخش عمده ای از درآمد شهردای ر رشت از محل عوارض و پروانه ساخت و ساز شهرک گلسار تامین می شود و چقدر دلنشین است که سالروز آغاز احداث شهرک با یادآوری تاریخ احداث آن و همینطور برگزاری جشنی مردمی گرامی داشته شود.
وی می افزاید: احداث شهرک بر اساس طرحی درست و کارشناسی بوده و توانسته سیمای شهری خود را تاکنون نیز حفظ کند.
به نظر می رسد یادآوری تاریخ شهرک گلسار و چگونگی ساخت آن می تواند ظرفیت قابل توجهی برای برگزاری جشن های مردمی برای افزایش روحیه نشاط و پویایی در میان شهروندان باشد. جشنی که ساکنان گلسار برای تولد آن می توانند بگیرند و با حفظ داشته های خود، احساس افتخار و غرور آن را به نسل های آینده نیز منتقل کنند.

 

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *